Heeft een oudere hond echt een orthopedische hondenmand nodig?

Memoryfoam, traagschuim, koudschuim, drukverlagend, ergonomisch, orthopedisch...
Als je op internet op zoek gaat naar een goede mand voor een oudere hond, krijg je al snel het idee dat een gewone hondenmand eigenlijk niet meer kan.
Je hond is tenslotte senior. En dus heeft hij een orthopedische hondenmand nodig.

Toch?

Nou, dat wilde ik weleens weten. Want orthopedische hondenmanden zijn doorgaans een stuk duurder dan gewone manden. Dan mag je toch op zijn minst verwachten dat je hond er ook iets aan heeft.

Dus: wat doet een orthopedische hondenmand eigenlijk? En heeft iedere oudere hond er eentje nodig?


Wat is eigenlijk een orthopedische hondenmand?

Met orthopedisch wordt bij hondenmanden meestal bedoeld dat de mand het lichaam goed ondersteunt en het gewicht over het ligoppervlak verdeelt.
Vaak wordt daarvoor schuim gebruikt dat zich aanpast aan het lichaam van de hond, zoals memoryfoam of traagschuim.
Het idee is dat heupen, schouders en andere drukpunten daardoor minder zwaar worden belast.

Klinkt goed.

Er is alleen één maar: het woord ‘orthopedisch’ zegt op zichzelf nog niet zoveel over de kwaliteit van een hondenmand.

Voor zover ik kan nagaan bestaat er geen officiële kwaliteitsnorm waaraan een hondenmand moet voldoen om orthopedisch te mogen worden genoemd.
Het is dus geen keurmerk dat garandeert dat een mand een bepaalde hoeveelheid ondersteuning biedt.
Dat betekent dat je wat verder moet kijken dan alleen het etiket.

Heeft een oudere hond meer behoefte aan een goede ligplek?

Daarover zijn veterinaire bronnen een stuk duidelijker.
De American Animal Hospital Association (AAHA) adviseert voor seniorhonden een comfortabele ligplek die voldoende ondersteuning en demping biedt.
Ook internationale richtlijnen voor honden met artrose benadrukken het belang van een comfortabele plek om te liggen en te rusten.
Dat klinkt misschien als een aanbeveling om meteen een orthopedische mand te kopen.
Maar dat staat er dus niet.

Een goede, comfortabele en ondersteunende ligplek is belangrijk. Of daar het woord 'orthopedisch' op moet staan, is een andere vraag.

Is bewezen dat een orthopedische hondenmand helpt?

Er is enig onderzoek gedaan naar honden met artrose die op een speciaal therapeutisch matras sliepen.
In een studie met veertig honden werd onder andere gekeken naar pijn, stijfheid, activiteit en slaap. De onderzoekers zagen op deze onderdelen verbeteringen.

Dat klinkt veelbelovend. Maar naar mijn bescheiden mening: niet overtuigend.
Veertig honden en één specifiek therapeutisch matras zijn natuurlijk nog geen bewijs dat iedere hondenmand waarop orthopedisch staat hetzelfde effect heeft.
Het betekent niet automatisch dat iedere oudere hond gezonder, soepeler of pijnvrij wordt zodra je hem een orthopedische hondenmand cadeau doet.
Was het maar zo eenvoudig.

Voor welke hond kan zo'n mand wél interessant zijn?

Heeft je hond artrose of andere gewrichtsproblemen? Komt hij moeilijker overeind? Heeft hij minder spiermassa gekregen of ligt hij een groot deel van de dag?
Dan lijkt het me verstandig om extra kritisch naar zijn slaapplek te kijken.
Een hond die minder makkelijk van houding verandert of overeind komt, heeft er weinig aan als hij door een dun kussen heen vrijwel op de harde vloer ligt.

Bij honden met artrose adviseren dierenartsen om te zorgen voor een comfortabele mand of andere prettige plek om te liggen.
Daar hoef je ook geen dierenarts voor te zijn om tot die conclusie te komen, maar dit terzijde.

Ook de instap is belangrijk. Een prachtige dikke mand waar je hond eerst over een enorme opstaande rand moet klauteren, is misschien niet zo handig als zijn mobiliteit juist achteruitgaat.

Een dure mand is niet automatisch een goede mand

Stel dat je besluit een nieuwe mand te kopen.
Dan zou ik vooral niet alleen zoeken op: ‘beste orthopedische hondenmand’.

Kijk liever naar wat je daadwerkelijk koopt.

Hoe dik is de matras? Zakt je hond er volledig doorheen als hij erop ligt? Is het materiaal stevig genoeg om zijn gewicht te dragen? Kan hij gemakkelijk in en uit de mand? En is de mand groot genoeg om in zijn favoriete houding te liggen?
Een Retriever van 35 kilo stelt nu eenmaal andere eisen aan een matras dan een Chihuahua van vier kilo.

Ook praktisch gebruik telt mee.

Een afneembare en wasbare hoes is prettig. Bij een oudere hond die af en toe urine verliest, kan een waterdichte binnenhoes helemaal handig zijn.

Een antisliponderkant lijkt me ook geen overbodige luxe als de mand anders bij iedere poging om op te staan een halve meter door de kamer schuift.

En memoryfoam dan?

Memoryfoam klinkt indrukwekkend en wordt veel gebruikt in orthopedische hondenmanden.
Het materiaal vormt zich onder invloed van druk en warmte naar het lichaam. Daardoor kan het gewicht over een groter oppervlak worden verdeeld.

Maar ook hier zou ik niet blindvaren op één woord in de productomschrijving.

Memoryfoam zegt nog niets over hoeveel ervan in de mand zit, hoe stevig het is en wat eronder zit. Een dun laagje schuim dat volledig wordt samengedrukt door een zware hond biedt waarschijnlijk weinig ondersteuning.

Ik zou daarom liever een mand kiezen waarbij de fabrikant duidelijk vertelt:
- waaruit de matras is opgebouwd, hoe dik de verschillende lagen zijn en
- voor welk gewicht of formaat hond hij bedoeld is.

Kun je die informatie nergens vinden, dan zou ik nog even verder kijken.

Kijk ook naar je hond

Een mand kan op papier nog zo geschikt lijken; uiteindelijk moet je hond er ook graag op liggen. En dat is lastig, want daar kom je meestal pas achter als de mand eenmaal thuis staat.

Kijk daarom vóór de aankoop vooral naar hoe je hond nú graag ligt. Ligt hij meestal languit of opgerold? Zoekt hij graag een rand op om zijn kop tegenaan te leggen? Of ligt hij juist het liefst helemaal vlak? Die voorkeuren kunnen helpen bij het kiezen van het juiste model.

En controleer voor de zekerheid ook het retourbeleid. Want het zou toch jammer zijn als je hond zijn nieuwe orthopedische mand van €150 links laat liggen en vervolgens tevreden op z'n oude kleed ernaast gaat slapen.

Wanneer hoef je helemaal geen nieuwe mand te kopen?

Het zal je niet verbazen dat je deze vraag op websites die hondenmanden verkopen, wat minder vaak tegenkomt.

Maar stel:
je hond wordt acht of negen jaar. Hij slaapt iedere nacht heerlijk in zijn huidige mand. Hij verandert gemakkelijk van houding, staat zonder problemen op en de mand biedt nog voldoende ondersteuning.

Moet die mand dan de deur uit omdat je hond officieel senior is geworden?
Ik zou niet weten waarom.

Een grijze snoet is op zichzelf geen reden om zijn mand bij het grofvuil te zetten.

Wanneer zou ik er wél serieus naar kijken?

Dat wordt anders wanneer je merkt dat je hond moeite krijgt met liggen of opstaan.

Misschien draait hij lang voordat hij een comfortabele houding vindt. Misschien staat hij stram op. Misschien heeft de dierenarts artrose vastgesteld. Of misschien is zijn huidige mand simpelweg versleten en voelt hij de harde vloer er bijna doorheen.

Dan is een nieuwe, goed ondersteunende mand het overwegen waard.

En bij pijn of duidelijke mobiliteitsproblemen geldt wat mij betreft dezelfde regel als in dit artikel: eerst naar de hond kijken en zo nodig naar de dierenarts.
Een hondenmand kan comfort bieden. Hij behandelt geen artrose of andere aandoening.

Waar zou ik zelf op letten?

Als ik een mand voor een oudere hond zou uitzoeken, zou mijn lijstje ongeveer zo zijn:

  • voldoende ondersteuning voor het gewicht van de hond; 
  • niet zo zacht dat hij tot op de vloer wegzakt; 
  • gemakkelijk in en uit kunnen stappen; 
  • groot genoeg voor zijn favoriete slaaphouding; 
  • een hoes die gemakkelijk kan worden gewassen; 
  • liefst bescherming van de matras zelf tegen vocht; 
  • voldoende grip zodat de mand niet wegglijdt; 
  • duidelijke informatie over de gebruikte materialen en opbouw;
  • een goed retourbeleid.

En pas daarna zou ik kijken of er orthopedisch op het etiket staat.

Hier kun je orthopedische hondenmanden bekijken

Wil je eens zien wat er te koop is, dan heeft Huisdierenbazaar verschillende orthopedische hondenmanden in het assortiment.

Bekijk de orthopedische hondenmanden bij Huisdierenbazaar 


Heeft iedere oudere hond dus een orthopedische mand nodig?

Nee.

Slaapt je hond heerlijk in zijn huidige mand, staat hij gemakkelijk op en biedt die mand voldoende ondersteuning, dan zie ik weinig reden om vanwege zijn leeftijd ineens een andere te kopen.

Heeft je hond gewrichts- of mobiliteitsproblemen of merk je dat liggen en opstaan moeilijker worden, dan is het wel verstandig om kritisch naar zijn slaapplek te kijken.
Een goed ondersteunende mand kan dan echt een uitkomst zijn.
Kijk dus wat verder dan alleen het etiket.
Want het woord orthopedisch maakt van een hondenmand nog geen goede hondenmand.

Bronnen

Voor dit artikel heb ik mij gebaseerd op de volgende bronnen: AAHA Senior Care Guidelines, de internationale COAST-richtlijnen voor artrose bij honden en de VCA-informatie over aanpassingen voor honden met mobiliteitsproblemen.